Worek jednoczęściowy czy dwuczęściowy? Co warto wiedzieć przed wyborem

Dobór sprzętu stomijnego bardzo rzadko kończy się na pierwszej stoma-decyzji podjętej zaraz po operacji. W praktyce wiele osób dopiero po wypróbowaniu swojego pierwszego zestawu i wysnuciu pierwszych wniosków, zaczyna zastanawiać się, czy obecny sprzęt stomijny rzeczywiście jest dla nich najlepszy i najwygodniejszy. Jednym z najczęstszych pytań pojawiających się w takiej sytuacji jest to, dotyczące wyboru najlepszego dla siebie rozwiązania, a mianowicie:

czy dla mnie lepszy będzie system jednoczęściowy czy dwuczęściowy?

Choć oba rozwiązania pełnią dokładnie tę samą funkcję, różnią się budową, sposobem użytkowania i codziennym komfortem. A to oznacza, że mając te same założenia i cel, mogą sprawdzać się zupełnie inaczej — w zależności od rodzaju stomii, stanu skóry czy stylu życia. Zupełnie inaczej są też odczuwane - odbierane przez stomików, którzy często dopiero po przetestowaniu obu, nabierają pewności co do słuszności wyboru, lub konieczności zmiany dotychczasowego sprzętu.

Zatem czym jest każde z rozwiązań i co sprawia, że oba mają swoich entuzjastów? O tym poniżej.

System jednoczęściowy — worek i przylepiec w jednym

W systemie jednoczęściowym worek jest połączony z płytką i przylepcem na stałe. Oznacza to, że przy każdej wymianie, stomik usuwa cały sprzęt znajdujący się na jego brzuchu, zastępując go nowym. W tym wypadku podczas zmiany sprzętu usunięty zostaje zarówno worek, jak i część przylegającą do skóry (płytka z przylepcem).

Zalety systemu jednoczęściowego

• prostsza konstrukcja,
• szybka wymiana całego sprzętu,
• mniejsze odznaczanie się pod ubraniem,
• większa elastyczność systemu,
• często bardziej dyskretne dopasowanie do ciała.

Dla wielu osób ważne jest też to, że system jednoczęściowy wydaje się „mniej techniczny” i łatwiejszy do oswojenia na początku życia ze stomią.

A minusy?

Największą różnicą jest konieczność odklejania przylepca przy każdej wymianie worka. Jeśli stomia pracuje intensywnie i z tego powodu wymiany całego worka są częste, skóra wokół stomii może być bardziej narażona na podrażnienia. Najbardziej odczuwalne jest to, gdy stomik ma wrażliwą skórę, źle reagującą na zmiany.

System dwuczęściowy — osobno płytka, osobno worek

W systemie dwuczęściowym przyklejana do ciała płytka stomijna stanowi osobną całość. Do kompletu jest tu worek stomijny, który mocuje się do niej za pomocą specjalnego systemu łączenia – najczęściej „na klik”.

Sprzęt dwuczęściowy to przede wszystkim odpoczynek dla skóry. Wybierając go nie trzeba odklejać przylepca przy każdej wymianie worka. Sama płytka może pozostać na skórze dłużej, podczas gdy wymieniany jest wyłącznie worek.

To rozwiązanie często wybierają osoby ze skórą skłonną do podrażnień lub takie, które potrzebują częstszej wymiany worka i nie chcą za każdym razem przechodzić przez cały proces – odklejania, oczyszczania skóry, aplikacji pasty i dopasowywania otworu w płytce do rozmiaru stomii.

Zalety systemu dwuczęściowego

• rzadsze odklejanie płytki od skóry,
• większa ochrona skóry wokół stomii,
• możliwość szybkiej wymiany samego worka,
• wygoda przy częstej pracy stomii,
• większa elastyczność w dopasowaniu sprzętu.

A minusy?

System dwuczęściowy jest zwykle nieco „bardziej masywny” i bardziej widoczny pod ubraniem. Często, zwłaszcza na początku stoma-drogi, wielu stomików stresuje mechanizm łączenia worka z płytką. Obawa, że coś „nie kliknie” właściwie i treść wycieknie poza worek jest wielka – i częsta. Dodatkowo masywna część przy samej płytce może dawać wrażenie niewygodnej, sztywnej, nie współpracującej i uwierającej, co przy źle dopasowanym sprzęcie do sylwetki i masy ciała – może być faktem.

System dwuczęściowy może być mniej wygodny, gdy:

• zależy Ci na tym, by nie było go widać pod ubraniem,
• preferujesz prostsze rozwiązania,
• nie czujesz się komfortowo z systemem zatrzaskowym lub mocującym,
• potrzebujesz bardzo elastycznego sprzętu dopasowującego się do ruchu ciała.

A co lepiej sprawdza się na co dzień?

Nie ma tu jednego rozwiązania dobrego dla wszystkich. Dobór sprzętu jest jak wybór właściwego obuwia, w którym chcesz wejść na Śnieżkę. Zanim kupisz – szukasz i wybierasz takie, w którym czujesz się dobrze, stopa jest bezpieczna, but „chodzi z tobą a nie jest tylko sztywnym przedmiotem przyczepionym do stopy”.

Tak samo temat wygląda ze sprzętem stomijnym. Jego wybór zależy przede wszystkim od:

• rodzaju stomii,
• częstotliwości wymiany worków,
• kondycji Twojej skóry,
• budowy ciała,
• codziennej aktywności,
• indywidualnych preferencji.

Dla jednej osoby ważniejsza będzie prostota i dyskrecja systemu jednoczęściowego. Dla innej — możliwość rzadszego odklejania płytki i większa ochrona skóry, jaką daje system dwuczęściowy.

I aby się o tym przekonać, warto przetestować oba rozwiązania, zanim znajdzie się to, najbardziej rezonujące z Twoją życiową aktywnością

Mam już „swój” sprzęt, tylko ostatnio coś się nie dogadujemy...

No właśnie bywa i tak, że sprzęt, który do tej pory pasował, z czasem przestaje spełniać swoją rolę. Kiedy warto rozważyć jego zmianę?

Zdecydowanie należy wrócić do tematu doboru sprzętu, jeśli:

• wokół stomii pojawiają się podrażnienia skóry,
• obecny system wydaje się niewygodny,
• treść podcieka pod płytkę,
• worek odkleja się zbyt szybko,
• sprzęt przeszkadza podczas ruchu lub snu,
• zmieniła się Twoja życiowa rutyna i żyjesz bardziej dynamicznie,
• zmieniła się aktywność stomii.

To Twoje życie i Twoja stomia

Dlatego właśnie nie gódź się z często powtarzanym stereotypem, że „lepiej nie będzie, bo ze stomią się nie da i trzeba się cieszyć, że jest jak jest”.

Tak wcale nie musi być, zwłaszcza, że worek stomijny to coś, co z definicji ma ułatwić Ci, drogi Przyjacielu Stomiku – nowe życie. Właśnie dlatego nie warto machać na to wszystko ręką, godząc się na niższy komfort. Warto natomiast pochylić się nad właściwym wyborem sprzętu stomijnego, przykładając do tego tak dużą wagę, jakbyś wybierał buty górskie, przed wyprawą na Śnieżkę.

Tekst: Iza Janaczek

Foto: blog Med4Me, należący do sieci sklepów Med4Me, w których można umówić się na bezpłatne konsultacje oraz – zamówić darmowe próbki, zarówno worków stomijnych jak i akcesoriów.